دات نت نیوک
X
GO

کتاب نکات کاربردی از استانداردهای ASME ،API ،AWS ،ASTM و IPS

کتاب نکات کاربردی از استانداردهای ASME ، API ، AWS ، ASTM و IPS تالیف جناب آقای مهندس منوچهر تقوی منتشر شده و در دسترس دانشجویان و مهندسان رشته های مکانیک، جوشکاری و سایر متخصصان این حوزه از صنعت قرار دارد. چاپ سوم این کتاب در یکهزار نسخه توسط نشر ترآوا در سال 1393 به چاپ رسیده است.

 

مقدمه چاپ اول

وقتی که در صنایع نفت، گاز و پتروشیمی مشغول به کار هستید، با تنوع استانداردهای مختلفی همچون استانداردهای مربوط به مخازن ذخیره (API)، مخازن تحت فشار (ASME)، سیستم های لوله کشی و غیره مواجه می شوید. این استانداردهای در برخی از موارد دارای مرجع مشترکی هستند. از جمله موارد مشترک آنها می توان به قوانین مربوط به جوش یعنی تهیه و ارائه WPS، PQR و WQT اشاره کرد که همه بر اساس استاندارد ASME Sec. IX می باشند. همچنین می توان به قوانین مربوط به آزمایشات غیرمخرب اشاره کرد که برای هر سه استاندارد فوق، ملاک قوانین استاندارد ASME Sec. V می باشد.

با این حال این استانداردها در برخی از موارد دارای نکات مشترکی هستند و در برخی موارد نیز با یکدیگر تفاوت هایی دارند. انگیزه من از نگترش این کتاب گردآوری نکات مشترک و نکات متفاوت این استانداردها با یکدیگر بوده است، تا این نکات به صورت یک مجموعه گردآوری شوند و دسترسی به این مطالب آسان تر گردد. البته تمامی سعی و تلاش این بوده که از جدیدترین ویرایش استانداردها استفاده شود.

در این کتاب سعی شده است تا موضوعات مختلف از دیدگاه استانداردهای گوناگون بررسی شوند. بطور مثال مباحث تنش زدایی و پیشگرم هم از دیدگاه مخازن تحت فشار (ASME Sec. VIII Div. 1) و مخازن ذخیره (API 650 and API 620) و هم از دیدگاه استاندارد سیستم لوله کشی (ASME B31.3 - Piping) بررسی شده است. در این کتاب سعی شده مطالب ارائه شده همراه با پاراگراف های متن اصلی استاندارد باشند تا خواننده راحت تر به پاراگراف مورد نظر دسترسی داشته باشد.

در این کتاب علاوه بر مسائل جوش به مبحث تفسیر فیلم های رادیوگرافی نیز توجه شده است. مفسری که در یک سایت مشغول به کار است، ممکن است که همزمان فیلم های مخازن ذخیره ای، مخازن تحت فشار، سیستم های لوله کشی (Piping) و نیز فیلم های مربوط به خصوص لوله انتقال (Pipe Line) را تفسیر نماید.

در چنین شرایطی مفسر باید با توجه به معیارهای پذیرش این استانداردها، وظیفه تفسیر را انجام دهد، لذا مطالب مربوط به رادیوگرافی که در این کتاب بیان شده، ممکن است دسترسی مفسر به استانداردهای مختلف را به راحتی امکان پذیر نماید.

در این کتاب به موضوعات مختلفی پرداخته شده از جمله:

الف) دسته بندی های متریال ها براساس استانداردهای ASME, ASTM, AWS, API
ب) انواع متریال های ضد زنگ همراه با معرفی الکترودهای جوشکاری و کاربرد آنها
پ) معرفی تست های خوردگی متریال ها با ذکر استانداردهای مربوط به آنها، تا خواننده به راحتی بتواند مسیر دست یابی به اطلاعات این نوع تست ها را دنبال کند
ت) تست ضربه در مخازن و سیستم های لوله کشی
ث) مشخص کردن مرجع تهیه WPS، PQR و WQT براساس استانداردهای مختلف
ج) تست هیدرواستاتیک در مخازن تحت فشار و سیستم های لوله کشی
د) رادیوگرافی و تفسیر فیلم های رادیوگرافی
ذ) مخازن ذخیره ای سقف ثابت و شناور
و مباحث دیگر

در این کتاب در حد امکان سعی شده است، متن اصلی پاراگراف استاندارد مورد بحث در کنار متن ترجمه قرار گیرد تا چنانچه ابهامی در ترجمه وجود دارد، خواننده با رجوع به متن اصلی پاراگراف بتواند ابهام را برطرف نماید.

از آنجایی که استانداردهای مورد نظر هر چند سال یکبار تجدید چاپ می شوند، بدون تردید مطالب تغییر یافته در استانداردهای مرجع نیز در چاپ های بعدی این کتاب اعمال خواهند شد. زیرا سعی بر این است تا مطالب ارائه شده در این کتاب، جدید و به روز باشند.

 

مقدمه چاپ دوم

خدا را سپاسگزارم که پس از استفبال فراوان از این کتاب، این سعادت حاصل گردید تا با همکاری برادر بزرگوارم، جناب آقای مهندس پرویز صابرپور، چاپ دوم کتاب را همراه با ویرایش جدید و نیز اصلاح غلط های نگارشی که در چاپ اول کتاب وجود داشته است، به پایان برسانم. در چاپ دوم این کتاب سعی شد ویرایش های جدیدی که در نکات کاربردی استانداردهای مرجع صورت گرفته است، در چاپ دوم نیز اعمال گردد. زیرا همانطوری که پیشتر گفته شد، سعی شده تا مطالب ارائه شده در این کتاب جدید و متناسب با ویرایش های نوین استانداردی باشند. در چاپ دوم کتاب، علاوه بر مطالب چاپ اول، موضوعات ذیل نیز اضافه شده اند:

1) در استاندارد API 1104 ویرایش 2010 میلادی، تست ضربه اضافه شده است که با عنایت به حساسیت و کاربردی بودن این تست، قوانین و الزامات مربوط به آن نیز در چاپ دوم این کتاب اضافه شده است.
2) درخواست تست ضربه برای جوشکاری عمودی مخازن ذخیره ای که حداقل دمای طراحی متریال آنها از 10 درجه سانتی گراد و یا -7 درجه سانتی گراد کمتر است. برای تفهیم بهتر این موضوع مثال هایی نیز قید شده است. این موضوع برای بسیاری از کاربران استاندارد API 650 جای سوال بود که خوشبختانه به صورت بسیار شفاف در این کتاب به آن پرداخته شده است.
3) اصطلاحات فنی که در صنایع نفت و گاز و نیز در صنایع پتروشیمی بسیار کاربردی هستند، آورده شده است. این اصطلاحات مربوط به واژگانی است که بصورت روزمره استفاده می شود ولی برای بسیاری از کاربران صنعتی مبهم می باشند که بطور یقین جواب بسیاری این این سوالات در این کتاب داده شده است.
 4) تست مخازن ذخیره بدون فشار، کم فشار و پرفشار بر اساس استانداردهای API 650 و API 620. این بخش بطور یقین جواب سوال بسیاری از بازرسان مخازن ذخیره را در مورد تست سقف داده شده است.
5) الزامات هیدروتست از جمله روش صحیح بستن پیچ و مهره براساس استاندارد ASME-PCC که راهنمای بسیار با ارزشی می باشد، همچنین برای تسریع در دسترسی به استانداردهای مربوط به پیچ و مهره ها لیستی از استانداردهای مختلف پیچ و مهره با جنس های مختلف ارائه شده است و در مورد استانداردهای گیج های تست فشار نیز توضیحاتی داده شده است.
6) موضوع تنش زدایی (PWHT) در خطوط لوله (Pipe Line) بر اساس استاندارد ASME B31.4 and B31.8
7) مقایسه لوله های PSL-1 و PSL-2 بر اساس قوانین Specification 5L امروزه در صنایع نفت و گاز و صنایع پتروشیمی از لوله های PSL-1 و PSL-2 بطور فراوان استفاده می شود، اما برای بسیاری از بازرسان فنی در مورد تفاوت های این لوله ها با یکدیگر، سوالاتی مطرح می شود که در این کتاب سعی شده با مقایسه این دو نوع لوله به سوالات فراگیران پاسخ داده شود.
8) مبحث Closure Weldها و موقعیت و تعداد آنها در یک هیدروتست و نیز بحث رادیوگرافی آنها.
9) در مورد رنگ آمیزی و عایق کردن سرجوش ها پیش از انجام عملیات هیدروتست نیز توضیحاتی داده شده است.
و موارد دیگر ...

هدف از تهیه این کتاب انتقال دانش، تجارت و نکات کاربردی به علاقمندان و به خصوص نسل جوان که در صنایع مختلف مشغول به کار یم باشند، است زیرا بدیهی است یکی از وظایف مهم هر فرد ان است که دانش و تجارب روز خود را در معرض یادگیری همگان قرار دهد.

در پایان لازم به یادآوری است که تذکر نکات اصلاحی و ارشادی از جانب افرادی که کتاب را مطالعه می فرمایند، موجب سپاسگزاری می باشد.

 

امید است که با استقبال و حمایت فراگیران و شاغلان محترم این رشته از کتب و مقالات جوشکاری و بازرسی منتشر شده، زمینه و انگیزه فعالیت هر چه بیشتر مولفان و مترجمان محترم فراهم آمده تا بیش از پیش شاهد تالیف و ترجمه کتب و مجموعه مقالات مطرح در زمینه های گوناگون علم مهندسی جوشکاری به زبان پارسی باشیم.

 

« با حمایت از حقوق پدیدآورندگان آثار، به توسعه نشر علوم و فنون پارسی یاری رسانیم. »